Trưởng thành tinh thần là yếu tố quan trọng nhất của các bậc cha mẹ trên hành trình đồng hành cùng con. Con cái là hình ảnh phản chiếu của cha mẹ. Vậy nên, nếu cha mẹ trưởng thành tinh thần thì con cũng là một em bé ôn hòa, hoạt bát và hiểu chuyện.

Như đã chia sẻ ở rất nhiều bài blog trước trong những năm tháng đầu đời trẻ không sống bằng lý trí mà sống bằng cảm nhận. Nếu cha mẹ là nơi an ổn, bình an, hạnh phúc, vững chãi thì con sẽ cảm nhận được rằng thế giới là một nơi an toàn. Điều này sẽ ảnh hưởng đến cách con nghĩ về chính mình và những người xung quanh. Nhờ đó, con sẽ có những hành vi, thói quen hữu ích và ra những quyết định sáng suốt.

Nếu cha mẹ là nơi luôn phát ra năng lượng của sự bạo động, sân, sự, giận hờn, ganh ghét, đố kị, tức giận thì con sẽ hiểu rằng thế giới là một nơi không an toàn. Điều này làm cho con có cái nhìn lệch lạc về chính mình và những người xung quanh. Vậy nên, con sẽ có những hành vi, thói quen tương tự cha mẹ. Nó sẽ làm cho con ra những quyết định không mấy thông suốt. Hơn thế nữa, nó để lại bên trong con những vết thương tâm lý sâu dầy.

Có một câu nói rất hay và nổi tiếng như thế này

“Đứa trẻ hạnh phúc dùng tuổi thơ để ôm ấp cuộc đời, trẻ trẻ bất hạnh dùng cả đời để chữa lành tuổi thơ”

Vậy như thế nào là bố mẹ trưởng thành tinh thần? Hôm nay hãy cùng mình tìm hiểu nhé!

1. Trưởng thành tinh thần là cha mẹ cần phải biết trì hoãn ham muốn.

Để trưởng thành tinh thần trước hết cha mẹ cần biết trì hoãn ham muốn. Và muốn trì hoãn ham muốn trước hết chúng ta cần phân biệt đâu là thứ chúng ta muốn và đâu là thứ chúng ta cần.

Thứ chúng ta muốn chỉ thỏa mãn cơn cảm xúc nhất thời. Ví dụ như thói quen lướt điện thoại trong vô thức, xem những thứ vô bổ, thói quen ăn những món ăn thảo mãn vị giác nhưng không tốt cho sức khỏe

Còn thứ chúng ta cần là thứ giúp chúng ta phát triển, hoàn thiện và tiến hóa. Ví dụ như đọc sách, luyện tập thể dục thể thao, học thêm một kỹ năng mới.

Để trì hoãn ham muốn chúng ta cần phải nuôi dưỡng trong mình lòng can đảm để dám thoát ra khỏi vùng an toàn của bản thân và làm những việc mình chưa từng làm để nuôi dưỡng nội lực của chính mình.

Mình phải thừa nhận rằng có những thói quen mình phải mất rất rất nhiều năm để từ bỏ. Ví dụ như thói quen lướt điện thoại, có những khi mình lướt điện thoại xem những video truyền động lực, video về tâm lý …nghe thì có vẻ rất tích cực đúng không?

Nhưng thực chất là xem xong mình không nhớ bất kì một thứ gì. Mọi chuyện chưa dừng lại ở đó bởi hành động xem những video có vẻ như tích cực kia là để mình trốn tránh không làm những việc cần làm như viết nội dung cho khóa học, nói chuyện trước camera, biết lách, đọc sách…

Bởi khi xem những video truyền động lực mình cảm thấy dễ dàng hơn và mình có cảm giác mình phát triển hơn. Còn việc rèn luyện một kỹ năng mới nó chạm vào những phần vụng về, lúng túng, yếu đuối của mình. Nhưng thật chất là bản thân chỉ phát triển, hoàn thiện khi chúng ta hành động, hành động và hành động, sửa sai, sửa sai và sửa sai, hoàn thiện hoàn thiện và hoàn thiện,…

Vậy nên, trì hoãn ham muốn ở đây không chỉ là việc chúng ta từ bỏ thói quen xấu thiết lập thói quen tốt mà còn là việc chúng ta can đảm đế đối diện với phần yếu đuối, vụng về của bản thân. Vậy làm thế nào để chúng ta có thể thiết lập thói quen mới trong khi chúng ta có rất nhiều việc phải làm?

Bản thân mình có 3 việc mình ưu tiên quản lý đó chính là quản lý năng lượng, quản lý sự tập trung, quản lý sự ưu tiên. Tức mình luôn  ưu tiên làm những việc quan trọng vào thời điểm mức nặng lượng của mình lên cao nhất và lúc mình có thể tập trung sâu nhất. Và thông thông đó là vài buổi sáng sớm.

Bởi sáng sớm là thời điểm mà sau một giấc ngủ dài mình được tái tạo và nạp thêm năng lượng, nuối sáng sớm mình không bị làm phiền bởi tin nhắn điện thoại, email, cuộc gọi, không bị làm phiền bởi người khác. Và đặc biệt lúc đó cậu bạn thân nhỏ tuổi của mình vẫn ngủ mình không phải chăm sóc cậu.

2. Nhận lãnh trách nhiệm về mình.

Đây là vấn đề hết sức nan giải. Bởi hầu hết trong chúng ta ai cũng mắc bệnh rối loạn đổ lỗi và rối loạn ôm đồm. Một mặt thì chúng ta rất ít khi nhận lãnh trách nhiệm về mình, một mặt thì chúng ta lại nghĩ mình là nguyên nhân của mọi vấn đề. Vậy làm sao để thoát ra khỏi hai chứng rối loạn này?

Thật ra chính bản thân mình cũng chưa giải quyết được rốt ráo vấn đề này. Nhưng có một cách mà mình vẫn hay áp dụng đó chính là phân biệt việc gì mình cần nhận trách nhiệm về mình và việc gì mình không cần chịu trách nhiệm.

Thứ nhất: Mình cần chịu trách nhiệm cho việc phát triển, tiến hóa của bản thân….

Ví dụ: trong công việc trên cơ quan. Trước đây mình nghĩ rằng mình không làm thì có người khác làm. Nhưng rồi mình chợt nhận ra là nếu mình không hoàn thành xong công việc của mình thì tất cả các khâu khác sẽ không thể hoàn thành, hay úi dời làm thế này được rồi nhưng mình không làm chỉn chu ở một khâu thì sẽ ảnh hưởng đến tất cả các khâu còn lại….Và từ ngày nhận ra được việc này thì mình đã cố gắng hoàn thành công việc của mình ở mức tốt nhất có thể. Tất nhiên công việc không tránh khỏi sai sót nhưng mình sẽ hạn chế ở mức tối đa. Và khi mình nhận ra thiếu sót và sửa lỗi thì mình đã tiến hóa và phát triển hơn về nhận thức hành vi và thói quen.

Hay một vấn đề nữa trước đây và ngay cả bây giờ mình cũng hay mắc đó là mình luôn đổ lỗi cho hoàn cảnh bên ngoài như mình không thật sự giỏi ở vấn đề gì thì do mình không phải con nhà nòi, bố mẹ sinh mình ra không thông minh…Nhưng rồi khi nhận ra cứ đổ lỗi cho hoàn cảnh bên ngoài cho những người xung quanh thì mình sẽ mãi giậm chân tại chỗ. Bởi vậy, mình chuyển hướng sang tập trung vào việc mình có thể thay đổi như đọc sách nhiều hơn, viết lách nhiều hơn, nói chuyện trước camera nhiều hơn để có thể rèn luyện kỹ năng mới của mình để thay đổi cuộc sống….

Việc nhận lãnh trách nhiệm về mình đòi hỏi chúng ta phải thực hành lối sống tỉnh thức và đủ can đảm để có thể gánh trên vai trọng trách thay đổi bản thân và thay đổi vận mệnh của chính mình .

Thứ 2: Biết mình không phải chịu trách nhiệm cho điều gì?

Đây cũng là một việc quan trọng trong việc xây dựng tính tự tôn của bản thân.

Ở phần này chúng ta cần tỉnh thức để nói lời từ chối và nói không với một số lời đề nghị, yêu cầu không phù hợp với sự phát triển của bản thân.

Nếu bạn không dám từ chối hoặc nói không với những lời yêu cầu, đề nghị vô lý từ bạn bè, đồng nghiệp, bạn sẽ không còn thời gian để chăm sóc, yêu thương chính bản thân mình và những mối quan hệ quan trọng. Từ đó , trái tim và tâm hồn của bạn sẽ ngày càng gầy yếu và xanh xao.

Việc xác định việc không chịu trách nhiệm cũng quan trọng không kém gì việc xác định việc nhận lãnh trách nhiệm về mình.

Ví dụ: Mình là một đứa khá cứng đầu và rất ít khi chịu nghe lời bố mẹ nếu như nó không phù hợp với cuộc sống mà mình muốn hướng đến. Điểm hình là việc lập gia đình. Mình lập gia đình khá muộn.

Bởi vậy, trước đó mẹ mình luôn than phiền rằng bố mẹ rất buồn vì con gái lớn rồi mà chưa lập gia đình, chưa ổn định cuộc sống và mẹ mình cũng không ngừng chỉ trích mình rằng không lập gia đình là bất hiếu.

Cũng có một đôi ba lần mình nghĩ rằng bố mẹ mình buồn là do mình và tồi tệ hơn nữa là mình nghĩ mình là một đứa bất hiếu thật. Nhưng sau khi đọc rất nhiều sách về tâm lý thì mình nhận ra rằng mặc dù cha mẹ có công sinh thành ra mình, nuôi mình khôn lớn, có thể yêu thương mình vô bờ nhưng điều đó cũng không có nghĩa là mình phải nghe theo mọi sự sắp đặt của cha mẹ mới là có hiếu.

Nếu như bạn làm những việc theo sự sắp của cha mẹ mà bạn không cảm thấy bình an, hạnh phúc thì hãy mạnh dạn từ chối. Bởi suy cho cùng thước đo uy tín nhất trong cuộc đời của mỗi con người là bình an hạnh phúc.

Và nếu như không thể từ chối lời yêu cầu của người khác thì rất có thể do những tổn thương từ thời thơ ấu mà bố mẹ – những thương yêu bạn nhất gây ra cho bạn.

Những lời nói như “ tại mày mà tao khổ, không có chúng mày thì tao đã trở thành ông này bà kia, tại mày mà tao phải sống với ông ta, bà ta, tại mày mà tao phải bỏ dở việc học….” Những lời nói này khiến cho bạn có suy nghĩ lệch lạc rằng bạn là nguồn cơn của mọi sự đau khổ của bố mẹ bạn. Nhưng bạn có biết rằng chúng ta chưa bao giờ yêu cầu được sinh ra và những khó khăn, khổ đau do của bố mẹ bạn là do sự lựa chọn của họ. Và việc của bạn bây giờ là sống tốt phần đời của mình chịu trách nhiệm cho sự trưởng thành tinh thần của bản thân để có thể đồng hành cũng con cái và chấm dứt vòng lặp khổ đau của bố mẹ bạn gây ra cho bạn.

3. Tôn trọng sự thật.

Có một điều mình rất muốn chia sẻ thẳng thắn với các bạn đó là mình đã từng nói dối rất nhiều và cho đến tận bây giờ khi mà đã gần 40 tuổi mình vẫn thỉnh thoảng nói dối như một quan tính.

Mình phát hiện ra rằng nói dối khiến cho mình nghĩ ra thêm nhiều câu nói dối khác để bao che cho lời nói dối bạn đầu. Tệ hơn nữa là nó khiến cho mình mất đi sự bình an ở giây phút hiện tại. Và càng nói dối nhiều thì mình lại càng nghiện nói dối. Tệ hơn nữa là có những lúc mình còn lầm tưởng những gì mình nói dối là sự thật.

Nhưng bạn có biết rằng những lời nói dối không bao giờ tồn tại chỉ có sự thật mới tồn tại . Vậy làm sao để bớt nói dối?  Như đã nói ở trên thì thỉnh thoảng mình vẫn nói dối và mình cũng đang trên con đường sửa chữa tất nói dối và mình mong rằng bạn sẽ tham khảo mẹo này của mình và cũng mình sửa chữa nếu bạn cũng thỉnh thoảng nói dối giống mình. Còn nếu bạn không nói dối thì đó là điều quá tốt rồi.

Thứ nhất: Nuôi dưỡng lòng can đảm.

Đằng sau lời nói dối là một con người yếu đuối không dám đối diện với sự thật có thể sự thật đó sẽ phơi bầy nhược điểm, khuyết điểm những điều mình lầm sai hoặc đó là một sự thật khắc nghiệt và nghiệt ngã.

Vậy nên, chúng ta phải nuôi dưỡng lòng can đảm để có thể đối diện và đi qua những khó khăn, yếu kém của bản thân. Một trong những tư duy để mình nuôi dưỡng lòng can đảm chính là nếu như không đối diện và đi qua những yếu kém, khó khăn của bản thân thì mình mãi chỉ là con người như vậy mà thôi

Thứ 2: Trước khi nói bất kì một điều gì thì mình nghĩ xem đó có phải sự thật hay không

Về phần này thì thú thật với các bạn lúc mình thực hành lúc mình lại quên. Nhưng không sao chỉ cần mình luôn luôn nhắc nhở bản thân thì mình tin chắc rằng mình sẽ tiến bộ.

Thứ 3: Chiêm nghiệm về một ngày.

Chiêm nghiệm là khoảng thời gian mình ngồi tĩnh lặng nghĩ về một ngày đã qua nghĩ về những tình huống hoàn cảnh đã xảy ra để xem xem lần sau mình có thể làm khác đi, nói chuyện khác đi như thế nào để mình có thể tiến hóa hơn và phát triển hơn về nhận thức.

Chiêm nghiệm giúp cũng giúp mình phát hiện ra những hành vi xấu để kịp thời sửa chữa. Và khi có con nhỏ mình lại càng tinh tấn hơn trong việc chiêm nghiệm để có thể làm gương cho cậu bạn thân nhỏ tuổi . Vì nếu một bà mẹ nói dối trước mặt con trẻ thì trẻ sẽ hiểu rằng nói dối là mo tịt chuyện hết sức bình thường mà con có thể làm tương tự như mẹ đã từng làm. Vậy nên để con luôn chân thành, cởi mở với cha mẹ thì chúng ta cân làm gương cho con nói lên sự thật.

Có một số người nghĩ rằng nói dối sẽ không bị phát hiện nhưng ngay khoảnh khắc bạn nói dối là bạn đã phản bội sự hiểu biết của chính mình về một vấn đề. Và sự thật mãi là sự thật nó luôn ở đó bạn nghĩ rằng sẽ không ai phát hiện ra nhưng điều quan trọng là cứ mãi nói dối thì chúng ta sẽ trở thành người như thế nào?

4. Cân nhắc trước sau.