Hạnh phúc là trạng thái cảm xúc ai cũng mong cầu trong cuộc sống. Nhưng khi được hỏi hạnh phúc là gì thì ai cũng trả lời một cách rất mơ hồ, một số khác thì quay đi trong mặc cảm. Vậy hạnh phúc là gì? Làm sao để có hạnh phúc chân thật bên trong? Hãy cùng tìm hiểu bài viết này nhé!
1. Hạnh phúc là gì?
Rất nhiều khách hàng đến tìm Hường với tâm trạng sầu não và mong muốn có được hạnh phúc. Nhưng khi hỏi với anh, chị như thế nào là hạnh phúc? Đa số coachee đều trả lời là khi mình đạt được một điều gì đó. Ví dụ như tăng lương, thăng chức, mua được căn nhà, chiếc xe như mơ ước…
Khi Hường hỏi niềm hạnh phúc đó ở lại với anh chị trong khoảng thời gian bao lâu? Đa số coachee trả lời rằng 1 tuần, 2 tuần, 3 tuần, 1 tháng….nhiều nhất là một năm. Vậy đó có thể là hạnh phúc chân thật hay không? Nếu không thì câu trả lời là gì?
Hạnh phúc là sự cảm nhận sâu sắc từ trái tim và tâm hồn. Vậy nên, vật chất, tiền tài, địa vị, danh vọng, quyền lực,…chỉ thỏa mãn cảm xúc nhất thời mà thôi. Mà đã là cảm xúc nhất thời thì chỉ có nghiện ngập.
2. Vì sao chúng ta không cảm thấy hạnh phúc?
Không biết thế nào là khổ đau.
Thầy Minh Niệm có áng thơ rất hay:
“Không biết thế nào là khổ đau
Thì biết đâu là hạnh phúc
Nhờ mộng mị hôm nào
Ta tìm về tỉnh thức.”
Khổ đau và hạnh phúc là hai cặp cảm xúc luôn đi cùng với nhau. Nếu bạn không cảm nhận được nỗi khổ, niềm đau thì bạn cũng sẽ không cảm nhận được hạnh phúc. Vậy nên, khổ đau cũng có giá trị của nó. Khổ đau mang đến cho bạn một bài học, một thông điệp nào đó để bạn tiến hóa hơn lên. Nhờ có bài học, thông điệp đó mà bạn trở thành người dễ thương, giàu tình yêu thương và lòng trắc ẩn. Nhờ đó bạn có thể cảm nhận niềm hạnh phúc trọn vẹn.
Giống như ngọc chỉ thấy trong đá. Đá trải qua thời gian dài tôi rèn mới có thể trở thành viên ngọc sáng lấp lánh. Chúng ta không thể tìm thấy ngọc ngoài đá. Hay hoa sen chỉ thấy trong bùn. Để có những bông sen tỏa hương sắc cho đời thì cây sen phải chấp nhận sống trong bùn nhơ. Chúng ta không thể tìm thấy hoa sen ngoài bùn.
Tương tự như vậy chúng ta cần cảm nhận được khổ đau thì mới cảm nhận được hạnh phúc.
Không trân trọng những thứ mình đang có.
Chúng ta không cảm nhận được hạnh phúc không phải chúng ta không có những điều kiện của hạnh phúc. Ngược lại, chúng ta có rất nhiều điều kiện của hạnh phúc nhưng chúng ta thiếu tâm tỉnh thức để cảm nhận nó.
Nếu bạn vẫn ngồi đây và đọc được bài viết này của Hường thì bạn đang có rất nhiều điều kiện của hạnh phúc như:
- Một đôi mắt sáng rõ để đọc và nhìn vạn vật xung quanh.
- Một chiếc điện thoại hoặc chiếc máy tính có kết nối internet.
- Điện để sử dụng.
- Không khí để hít thở duy trì sự sống.
- Một khối óc đủ sáng suốt để phục vụ cho cuộc sống và công việc…
Đó là những điều kiện nhiệm màu của cuộc sống. Vậy tại sao bạn không cảm thấy hạnh phúc? Vì bạn coi những điều đó là hiển nhiên, là thường tình.
Nhưng nếu bạn ở gần người có đôi mắt bị mù bạn thấy mình thật may mắn. Nếu vì một lý do nào đó mà khu phố bạn đang ở, ngôi nhà bạn đang sống bị cắt mất điện bạn sẽ nhớ và trân trọng hơn những ngày có điện. Chẳng may vào một ngày nào đó bạn phải nằm trên giường bệnh, mọi sinh hoạt hằng ngày đều phải phụ thuộc vào người khác bạn sẽ thấy những ngày tháng khỏe mạnh thật hạnh phúc….
Vậy nên, cho dù bạn có đang trong hoàn cảnh như thế nào? Khó khăn đến đâu? thì bạn cũng không thiếu những điều kiện của hạnh phúc. Điều bạn cần làm là trân trọng những giá trị nhiệm màu của trời đất, của vũ trụ ban tặng mà bấy lâu nay bạn vẫn cho đó là hiển niên là thường tình.
Không trân trọng phúc giây hiện tại.
Hạnh phúc khi cầm mảnh bằng tốt nghiệp trên tay thường không kéo dài qua đôi ba tuần. Hạnh phúc khi có công việc mình yêu thích thường không kéo dài qua đôi ba tháng. Hạnh phúc khi cưới được người mình yêu không kéo dài qua đôi ba năm. Vì sao hạnh phúc không ở lại với ta lâu hơn? Vì sao hạnh phúc lại quá ngắn ngủi đến vậy?
Hứa hẹn hạnh phúc sẽ có trong tương lai.
Chẳng phải những thứ bạn có trong hiện tại như nhà cửa, xe cộ, chức danh, địa vị, quyền lực là mơ ước của rất nhiều năm tháng nỗ lực sao? Nhưng sau khi đã có được nó bạn nhanh chóng rơi vào trạng thái nhàm chán, đứng núi này trông núi kia và sợ rằng những gì mình đang có trong tay không được người khác kính trọng và nể phục. Rồi bạn lại rơi vào cuộc rượt đuổi không hồi kết và tin rằng một đối tượng nào đó hấp dẫn trong tương lai sẽ mang đến cho bạn hạnh phúc.
Nhưng bạn thân mến! Nếu bạn không nắm bắt được những gì có trong hiện tại, bạn không cảm thấy bình yên và hạnh phúc ngay tại đây, ngay bây giờ thì làm sao bạn quả quyết rằng một đối tượng nào đó trong tương lai sẽ mang đến cho bạn hạnh phúc?
Cách bạn sống trong tương lai sẽ tương tự với cách bạn sống trong hiện tại. Hoặc bạn hạnh phúc ngay bây giờ, ngay tại đây hoặc không. Tương lai là thứ khó nắm bắt và đôi khi nó không có thật. Hôm nay, bạn vẫn có thể ngồi đây đọc bài viết này của Hường. Nhưng vài giây, vài phút nữa thôi bạn sẽ không chắc chắn điều gì có thể xảy ra.
Vì bản chất của cuộc sống là vô thường không có điều gì chắc chắn cả. ” Trong cả cuộc đời này bạn sẽ không bao giờ chắc chắn rằng bạn sống đủ lâu để thở hơi thở tiếp theo”. Đó là câu nói cảnh tỉnh mình về sự hữu hạn của thơi gian, về sự vô thường của cuộc sống.
Luôn luôn suy nghĩ về quá khứ
Một trong những “kẻ cắp” đi hạnh phúc trong hiện tại đó là bạn luôn luôn chìm đắm trong những chuyện, sự việc, sự kiện đã xảy ra trong quá khứ. Đức phật từng nói “Hiện tại rất ít khi làm ta đau khổ, chỉ có những chuyện xảy ra trong quá khứ mới khiến bạn đau khổ”.
Bạn đang ngồi đây, đọc bài viết này của Hường cơ mà. Đâu có ai làm hại bạn đâu. Vậy mà tại sao bạn cứ mãi chìm đắm trong những nỗi khổ niềm đau ở quá khứ?
Quá khứ đã đi qua rồi vậy tại sao bạn cứ để nó mãi đeo bám theo bạn? Những chuyện đã xảy ra chắc chắn đều phải xảy ra và luôn có lý do của nó. Điều quan trọng bạn nhận ra được bài học hay thông điệp mà quá khứ để lại. Để nhờ đó bạn tiến hóa hơn lên trên hành trình đời của mình.
Nếu ngay giây phút hiện tại bạn sống tốt thì cả quá khứ và tương lai của bạn cũng sẽ tốt. Hiện tại là quá khứ của ngày mai và là tương lai của hôm qua. Vậy nên, hãy sống thật tốt cho hiện tại bạn nhé!
Do tâm hồn yếu đuối.
Hạnh phúc hay khổ đau đều do sự cảm nhận từ trái tim và tâm hồn. Vậy nên, chúng ta chẳng thể tìm thấy hạnh phúc chân thật ở những điều kiện hấp dẫn bên ngoài. Chúng ta chỉ có thể cảm thấy hạnh phúc bởi sự rung động sâu sắc từ trái tim và tâm hồn.
Khi chúng ta luôn sống trong môi trường đầy đủ và thuận lợi, sẽ hình thành lên một tâm hồn và trái tim chỉ biết hưởng thụ, không biết đương đầu với sóng gió của cuộc sống. Một cơn sóng gió đi qua ta không thể vực dậy được và ta đổ lỗi cho hoàn cảnh rằng mình thật bất hạnh và đau khổ.
Nhưng bạn có biết rằng có thành công chắc chắn sẽ có thất bại. Có hợp sẽ có tan. Đó là quy luật rất đỗi bình thường của cuộc sống. Nhưng sao ta chỉ đón muuốn đón nhận thành và hợp, còn bại và tan để để cho ai?
Ta luôn tin rằng hạnh phúc của mình là do ai đó mang cho.
Khi đôi lứa yêu anh chúng ta đã ngầm gửi gắm thông điệp rằng anh sẽ mang lại hạnh phúc cho em, em sẽ mang lại hạnh phúc cho hạnh phúc cho anh. Hay đôi khi chúng ta dựa dẫm quá nhiều vào cảm xúc của nhau. Anh vui thì em vui. Em vui thì anh mới có thể vui.
Nhưng khi bạn quá nghiện ngập hay phụ thuộc vào những đối tượng bên ngoài cho dù đó là tình cảm, công việc hay game thì não bộ của bạn sẽ hiểu rằng: “à bạn có một đối tượng thỏa mãn bên ngoài rồi tôi không cần tiết ra serotonin và endophin nữa”
Serotonin và endophin là 2 hormone giúp chúng ta an thần, giảm đau được tiết ra một cách rất tự nhiên trong não bộ. Nhưng nó sẽ ngừng tiết ra nếu bạn bị nghiện ngập vào điều gì đó bên ngoài.
Và cho dù ai đó có thể mang cho bạn hạnh phúc đi chăng nữa thì đó cũng chỉ là nhất thời. Vì trên cuộc đời này không ai có nghĩa vụ và trách nhiệm phải mang lại hạnh phúc cho bạn ngoại trừ chính bạn. Cũng không một ai có thể làm hài lòng bạn tất cả ngoại trừ chính bạn. Và khi bạn có nỗi khổ niềm đau thì không một ai có thể thò tay vào tâm để lấy nỗi khổi niềm đau ra giúp bạn.
Vậy nên, cho dù bạn là ai, đang trong hoàn cảnh như thế nào Hường cũng mong rằng sự xuất hiện của một ai đó chỉ mang thêm cho bạn niềm vui mà thôi.
Tin rằng mình có thể mang lại hạnh phúc cho ai đó.
Chúng ta thường vỗ ngực tự hào rằng mình có thể mang lại hạnh phúc cho ai đó. Nhưng đó chỉ là ảo tưởng của ta về sức mạnh bản thân mà thôi. Vì ngay cả ta cũng chưa chắc đã có hạnh phúc chân thật thì làm sao ta có thể quả quyết rằng ta có thể mang lại hạnh phúc cho một ai đó?
Ta có thứ gì ta mới có thể cho đi thứ đó phải không. Tuy rằng ta có thể mang lại cho người thương yêu rất nhiều lợi ích về kinh tế, vật chất nhưng đó cũng chỉ là niềm vui mang tính chất thỏa mãn cảm xúc. Đó không phải niềm hạnh phúc chân thật vững bền. Vì hạnh phúc chân thật không bao giờ phụ thuộc vào những điều kiện hay yếu tố bên ngoài. Nó là sự cảm nhận sâu sắc của trái tim và tâm hồn.
Vậy nên, để có thể mang lại hạnh phúc cho người khác thì ta cần phải tạo môi trường để họ tôi rèn trái tim mạnh mẽ và tâm hồn vững chãi. Ta có đủ khả năng hay trí tuệ để làm điều đó không? Nếu câu trả lời là có thì ta đã quá ảo tưởng về bản thân. Vì thế giới rộng lớn và vô thường làm sao ta có thể dự đoán hết được những biến cố có thể xảy đến để giúp người kia tôi rèn?
3. Cách để có hạnh phúc chân thật.
Rất nhiều người trong chúng ta tin rằng hạnh phúc ở cuối con đường mình đi. Vây nên, rất nhiều lớp người đi gần hết kiếp nhân sinh vẫn rượt đuổi theo hạnh phúc như trò chơi trốn tìm. Nhưng hạnh phúc liệu có cần hội tụ đầy đủ yếu tố? Hay hạnh phúc thật sự có ở cuối con đường mình đi?
Sự thật là rất nhiều doanh nhân thành đạt, trí thức, chủ doanh nghiệp vừa và nhỏ đến khai vấn với Hường, họ nói họ không cảm thấy thật sự hạnh phúc mặc dù đã đạt được tất cả những giấc mơ và những mục tiêu. Vậy hạnh phúc chân thật là gì? Hãy cùng tìm hiểu nhé!
Sự hài lòng.
Đây là cấp độ đầu tiên của hạnh phúc. Bạn hài lòng vì những gì mình đang có:
- Bạn hài lòng với ngoại hình của mình dù nó không phù hợp với chuẩn mực của xã hội.
- Bạn hài lòng với tài năng của mình dù nó không quá nổi bật.
- Bạn hài lòng với mức thu nhập của mình dù nó không mấy dư dả.
- Bạn hài lòng với người chồng của mình cho dù người đó gây bao lỗi lầm, vụng dại.
- Bạn hài lòng với con bạn dù nó không làm theo đúng kỳ vọng của bạn.
Khi bạn mong cầu và cố gắng đạt được những gì mình mong muốn, bạn sẽ hài lòng, mãn nguyện và cảm giác hạnh phúc sẽ đến. Đây chỉ là trạng thái của hạnh phúc đến từ bên ngoài. Khi trạng thái hạnh phúc đến từ bên ngoài thì đó là hạnh phúc không mấy vững bền.
Tuy bạn luôn trân trọng những gì mình đang có, đang sở hữu nhưng trạng thái này sẽ mất đi khi bạn đánh mất nó. Và rồi bạn sẽ rơi vào trạng thái buồn, bấn loạn, hoang mang.
Hạnh phúc đến từ bên trong.
Có một điều Hường muốn bạn biết rằng: Bạn sẽ không bao giờ thay đổi được thế giới bên ngoài. Thế giới ngoài kia muôn đời vẫn thế luôn có những thách thức, khó khăn và không ít những vấn đề.
Thứ duy nhất bạn có thể thay đổi chỉ có thể là thế giới bên trong bạn. Vậy nên, hạnh phúc bền vững nhất là hạnh phúc đến từ bên trong. Bất chấp ngoại cảnh có như thế nào, hoàn cảnh có ra sao bạn vẫn cảm thấy bình yên.
Bình yên là tên gọi khác của hạnh phúc. Để có hạnh phúc từ bên trong bạn cần nuối dưỡng trái tim bao dung và tâm hồn vững vàng.
Sống trọn vẹn cho phút giây hiện tại.
Trong mọi hoàn cảnh bạn và đối tượng bạn tiếp xúc luôn là quan trọng nhất. Bạn có mặt trọn vẹn 100% cho giây phút hiện tại nghĩa là bạn có thật và đối tượng bạn tiếp xúc cũng có thật. Đối tượng ở đây có thể là người cha, người mẹ, chén trà, thiên nhiên.
Khi bạn có mặt trọn vẹn 100% cho phút giây hiện tại, bạn sẽ tiếp xúc trọn vẹn với sự nhiệm màu của cuộc sống. Bạn sẽ thấy thật may mắn khi còn có cha, có mẹ ở bên. Bạn sẽ thấy chén trà đậm vị, thơm ngon hơn bình thường. Bạn sẽ thấy thiên nhiên vô cùng yêu thương và ưu ái bạn khi nó không ngừng nỗ lực và cố gắng để tạo ra những điểu kiện thuận lợi nuôi dưỡng tâm hồn và cơ thể bạn. Bạn sẽ thấy vạn vật bạn tiếp xúc tốt đẹp hơn bình thường và bạn cũng được hưởng lợi từ nó.
Quá khứ đã đi qua, tương lại thì chưa tới thứ duy nhất bạn có là ngay bây giờ, ngay tại đây. Đức Phật nói rằng “Hiện tại không bao giờ làm chúng ta đau khổ, thứ khiến chúng ta đau khổ chỉ là những mộng tưởng về quá khứ và lo lắng cho tương lai.
Hạnh phúc là không chờ đợi.
Đừng chờ đừng đợi đến khi đạt được thành tựu này, thành quả kia mới thấy hạnh phúc. Vì để đạt được những điều bạn mong muốn có khi phải mất 5 năm, 10 năm, thậm chí là 20 năm. Nhưng khi đạt được rồi bạn lại nhanh chóng nhàm chán và thấy hạnh phúc cứ bỏ mình mà đi.
Đó chẳng phải là một bi kịch sao? Ta đã dành quá nhiều thời gian, tâm sức, nguồn lực, trí lực, đánh đổi bao nhiêu mối liên hệ để có được điều mình mong muốn. Vậy mà khi có được nó rồi, ta lại chỉ cảm thấy tự hào và vui sướng trong khoảng thời gian ngắn ngủi. Không phải vì nó mất đi tính hữu dụng mà là do tâm ta đã thay đổi mong cầu và đòi hỏi nhiều hơn.
Mà đâu phải lúc nào ta cũng thành công đâu. Có khi ta đã rất nỗ lực và tâm huyết nhưng kết quả lại không như ý ta. Nhưng ta có biết rằng trong thành có bại, trong bại có thành. Quan trọng là thành ở lĩnh vực nào? Bại ở lĩnh vực nào mà thôi. Có khi ta rất thành công trong việc làm kinh tế nhưng ta lại thất bại trong việc xây dựng những mối liên hệ tình cảm. Có khi ta không giỏi trong việc tạo ra những tiện nghi vật chất nhưng ta lại rất biết cách kết nối, xây dựng mối liên hệ với những người xung quanh.
Vậy là dù thành, dù bại thì ta cũng thấy hạnh phúc thật mong manh. Một người trí tuệ sẽ không chạy thục mạng đến tương lai để tìm kiếm hạnh phúc. Họ sẽ cảm nhận hạnh phúc trên hành trình họ đi.
Hạnh phúc đến từ lòng biết ơn sâu sắc.
Thông thường, ta chỉ cảm thấy biết ơn khi được ai đó giúp đỡ hoặc cho tặng ta một điều gì đó. Như vậy, rất ít khi ta đánh thức lòng biết ơn trong ta. Điều đó cũng đồng nghĩa rất ít khi ta cảm nhận được hạnh phúc.
Nhưng cho dù cuộc sống có 99,99 % những điều bất như ý thì vẫn còn 0,001% điều bạn biết ơn? Đó là con số rất nhỏ nhoi nhưng nó cũng đủ để nâng dây một tâm hồn. Cho dù cuộc sống có khó khăn đến mấy thì việc được sống một kiếp sống của một con người đã là sự ưu ái của vũ trụ, của đấng tạo hóa dành cho bạn.
Vì sao chúng ta phải biết ơn? Trước hết vì bản thân chúng ta. Vì lòng biết ơn là phương thuốc diệu kì để chữa lành mọi vết thương trong tâm hồn và hàn gắn các mối quan hệ. Trong cuốn sách ” bí mật của nước” tác giả làm thí nghiệm khi nói những lời yêu thương thì tinh thể nước tròn đầy và có hình dạng như bông tuyết. Khi ta nói những lời không hay thì tinh thể nước sẽ méo mó và có hình dạng không đẹp.
Vì điều quan trong nữa là cho dù ta là cá thể nhưng ta không thể tồn tại biệt lập trong vũ trụ. Ta luôn chịu tác động qua lại của các cá thể khác. Ta đang được nuôi dưỡng từ rất nhiều nguồn kực khác nhau trong vũ trụ như đất, nước, không khí, ánh sáng mặt trời. Ta cũng được nuôi dưỡng từ sự cống hiến, cho đi của người khác như lương thực, thực phẩm của bác nông dân, quần áo của thương nhân…
Hạnh phúc từ sự cho đi, yêu thương, chăm sóc vô điều kiện.
Người biết cho đi, yêu thương, chăm sóc vô điều kiện là người đủ đầy và có trái tim vô cùng rộng lớn. Đủ đầy ở đây không hẳn là đủ đầy về những tiện nghi vật chất. Đủ đầy ở đây là đủ đầy về tâm hồn, tâm thức, tư duy, suy nghĩ. Một tâm hồn đủ đầy là tâm hồn biết cảm nhận hạnh phúc trọn vẹn. Một trái tim rộng lớn có thế bao chứa, ôm ấp tất cả những sinh linh trên trái đất này.
Bạn không thể cho đi thứ mà bạn không có. Bạn chỉ có thể cho đi những thứ mà bạn có. Yêu thương là nguồn năng lượng cao. Nó cao hơn bất kỳ nguồn năng lượng nào khác trong vũ trụ này. Tình yêu thương có thể giúp chúng ta kết nối trái tim với trái tim. Hơn thế nữa, nó có khả năng tối cao là nâng dậy tâm hồn của trái tim bị tổn thương.
Vạn sự vạn vật tuy được sinh ra là một bản thể nhưng chúng ta có chung một nguồn gốc. Đó là từ vũ trụ. Tất cả những vật chất, năng lượng tạo nên những vì tinh tú trên bầu trời hay núi, sông, biển…đều là những vật chất, nguồn năng lượng tạo nên ta. Vậy nên, Khi chúng ta thương yêu, chăm sóc cho chính mình cũng đồng nghĩa với việc ta đang thương yêu, chăm sóc cho các cá thể khác. Khi tình yêu thương trong ta đủ đầy, ta yêu thương chăm sóc các cả thể khác cũng chính là lúc ta đang yêu thương, chăm sóc chính bản thân mình.
Đó là một cách sống đầy trí tuệ mang lại hạnh phúc cho chính ta và những người xung quanh.
Sống đời sống chánh niệm.
Chánh niệm là trái timn của thiền. Chánh niệm là quan sát, nhìn nhận đối tượng với thái độ đúng đắn. Tức nhìn đối tượng với cái tâm trong trẻo không nhận xét, không đánh giá, không phân tích, không giải thích, không kết luận, không buộc tội, không đàn áp, không dán nhãn hiệu.
Khi bạn thực tập chánh niệm bạn nhìn nhận vạn sự, vạn vật như nó vốn là. Nhờ đó bạn không tạo ra bất kỳ một cảm xúc nào khi quan sát hay tiếp xúc với đối tượng đó. Nhờ đó, cảm xúc của bạn luôn ở trạng thái trung tính. Tuy rằng chánh niệm không mang lại cho bạn hạnh phúc nhưng năng lượng của chánh niệm sẽ giúp bạn vơi đi nỗi khổ niềm đau.
Tổng kết.
Không có hạnh phúc nào từ trên trời rơi xuống. Cũng chẳng có thiên đường nào chỉ toàn là hạnh phúc. Hạnh phúc là sự cảm nhận sâu sắc nơi trái tim và tâm hồn. Vậy nên, hạnh phúc sẽ không bao giờ tìm thấy ở hoàn cảnh bên ngoài hay tiện nghi vật chất. Bạn chỉ có thể tìm thấy hạnh phúc từ sự rung động của trái tim và cảm nhận sâu sắc của tâm hồn. Hạnh phúc chân thật nhất là tình yêu thương, lòng trắc ẩn, sự quan tâm, chăm sóc, chia sớt nỗi khổ niềm đau. Bởi khi đó, trái tim sẽ chạm đến trái tim. Tâm hồn sẽ chạm đến tâm hồn.
